Onderzoek naar rantsoen bij droogstand - Houd jouw koeien in conditie met het Toplac Droogstands Plan

18 april 2019

Een uitgebalanceerd droogstandsrantsoen is een voorwaarde voor een goede start van de lactatie. De meeste problemen bij melkkoeien ontstaan immers in de eerste paar weken na afkalven (zie grafiek 1). Het zorgvuldig voorbereiden van de droogstaande koe op de nieuwe lactatie verbetert de gezondheid, de efficiëntie én het saldo. En daarnaast heb je als boer minder attentiekoeien, wat het plezier in het werk vergroot. Wij deden onderzoek naar het effect van ons Toplac Droogstands Plan, met positieve resultaten.

Wat is de juiste aanpak?

Over de juiste droogstandsaanpak is veel te doen. Door de grote verscheidenheid in ruwvoerbeschikbaarheid en -samenstelling en natuurlijk ook de variatie in groepsopzet en de manier van voeren, is er veel variatie in de praktische uitvoering van de droogstand. Deze factoren leiden tot wisselende resultaten per boerenbedrijf. Ongeacht de strategie of uitvoering van het droogstandsplan, zijn de opnames van drogestof tijdens de droogstand en vlak na het afkalven speerpunten in de aanpak. Daarnaast gaat het om het voorkomen van gezondheidsproblemen in de transitiefase, zoals melkziekte, slepende melkziekte en leververvetting.

Onderzoek om wisselende resultaten te voorkomen

Om wisselende resultaten te voorkomen en de diergezondheid te verbeteren, steekt De Heus veel energie in het zoeken naar verbeterpunten. Zo hebben we in 2017 praktijkonderzoek gedaan op zeven melkveebedrijven verspreid over Nederland en België, waarbij 110 koeien (tweede-kalfs en ouder) meeliepen in het onderzoek. De koeien zijn vanaf de droogstand tot kort na afkalven gemonitord op onder andere conditie, pensvulling, ziekte en behandelingen rondom afkalven. Ook is er bloedonderzoek gedaan op calcium, NEFA’s en ketonen. Daarnaast zijn de rantsoenen volledig in beeld gebracht.

 

Tabel 1: Resultaten van het praktijkonderzoek naar het Toplac Droogstands Plan.

Minder last van melkziekte en lager ketose

De resultaten van het praktijkonderzoek laten hoopgevende resultaten zien. Wetenschappelijke onderzoeken tonen aan dat 45-60% van de melkkoeien een laag calcium in het bloed heeft, ofwel subklinische melkziekte. Op bedrijven waar ons Toplac Droogstands Plan gevoerd wordt meten we bij slechts 18% van de melkkoeien een laag bloed calcium (tabel 1). Dit is een uitstekende score. Ook het percentage verse koeien met ketose ligt duidelijk lager dan het gemiddelde. De bedrijven met de beste resultaten waren de bedrijven die het dichtst bij onze Droogstandsnormen van het Toplac Droogstands Plan voerden.

Vervolgonderzoek Wageningen University & Research

Om nog meer inzicht te krijgen in de specifieke effecten van de verschillende droogstandsstrategieën op de voeropname, de lactatie en de melkproductie zijn wij in 2018 een proef gestart op de Dairy Campus, het proefbedrijf van Wageningen Livestock Research. We hebben hiervoor ruim 60 koeien individueel gevolgd, vanaf einde lactatie tot dag 70 in de volgende lactatie. Over een paar maanden zijn deze resultaten beschikbaar. Nu is echter al duidelijk dat er grote verschillen in voeropname en in zowel subklinische als klinische melkziekte ontstaan als gevolg van de gekozen droogstandsstrategie.

 

Grafiek 1: Het aantal ziektegevallen bij melkkoeien in relatie tot dagen na afkalven (Friggens et al, 2004).

Droogstand in kaart met Universiteit Utrecht

Daarnaast brengen we dit jaar bij een groot aantal koeien, op bedrijven verspreid over Nederland, de droogstand in kaart. Dit project voeren wij uit in samenwerking met de Faculteit Diergeneeskunde van de Universiteit Utrecht. Wij kijken in dit onderzoek naar de relatie tussen de rantsoenkenmerken in de droogstand tot de gezondheidsproblematiek in de transitiefase.

Wordt vervolgd…

Na de zomer verwachten we alle resultaten te hebben, zodat we dan nog beter in beeld hebben hoe de situatie in Nederland is met (sub-)klinische melkziekte en de energievoorziening bij melkkoeien. Natuurlijk zie je de resultaten nog terug in een volgende editie van de Vooruit!, zodat we samen een gerichte aanpak op ieder bedrijf en een optimale voorbereiding op de lactatie kunnen realiseren. Succesvol transitiemanagement is namelijk de makkelijkste en meest kostenefficiënte weg om de duurzaamheid van jouw melkvee op het gebied van levensduur en emissies te verbeteren!

Meer informatie over het TopLac Droogstands Plan vind je hier.

Verbeter je grip op de transitieperiode

Lees in de whitepaper hoe TopLac bijdraagt aan een fitte, probleemloze in topconditie functionerende koe in de nieuwe lactatie.

Aukje Geurtsen

Productmanager rundvee & dierenarts