Home / Kennisbank / De FosfaatCompass

Optimaliseren bedrijfsvoering met FosfaatCompass

- Door de afgesproken invoering van fosfaatrechten per 1 januari 2018 is er extra aanleiding om efficient met de toegekende fosfaatrechten om te gaan. U hebt beperkte fosfaatruimte waarbinnen u zoveel mogelijk melk wilt produceren. De Heus heeft middels Fosfaatcompass de kennis om u te helpen hier zo goed mogelijk invulling aan te geven.

Voor uw bedrijfsvoering is het van levensbelang dat bedrijfsontwikkeling kan blijven plaatsvinden. Eén element hiervan is, dat binnen het stelsel van fosfaatrechten de rechten overdraagbaar zijn. Daarnaast is duidelijk dat ook een substantieel deel van de ontwikkelruimte op uw bedrijf te verdienen is door de fosfaatefficiëntie te verhogen. Door het nemen van gerichte managementmaatregelen op bedrijfsniveau is de fosfaatexcretie te reduceren en ontwikkelruimte te creëren. Via deze ontwikkelruimte kunnen, binnen de op het bedrijf rustende fosfaatrechten, meer melkvee en meer melk geproduceerd worden zonder dat hiervoor extra fosfaatrechten en/of grond verworven moet worden. Voor ieder bedrijf vergt dit een andere passende strategie of combinatie van strategieën.

Zeven managementmaatregelen

In dit artikel wordt ingegaan op het optimaliseren van zeven managementmaatregelen, waardoor op bedrijfsniveau meer melk te produceren is. Naast het feit dat bij deze ontwikkelruimte geen aanschaf van fosfaatrechten en/of grond nodig is, hebben de meeste managementmaatregelen ook een positief effect op het bedrijfseconomisch resultaat. Dit komt doordat deze maatregelen, naast dat ze de fosfaatefficiëntie verhogen, ook de rantsoenefficiëntie verhogen. Elke kilogram drogestof die op het bedrijf door het (melk)vee wordt opgenomen, wordt efficiënter omgezet in een kilogram melk.

Een prakijkvoorbeeld

Een voorbeeldbedrijf uit de praktijk wordt benaderd via de Fosfaat Compass. Gestart wordt met het invullen van de uitgangspunten van het bedrijf. Het melkveebedrijf heeft een fosfaatreferentie van 4.980 kilogram fosfaat. Op het bedrijf zijn gemiddeld 78 melkgevende koeien, 12 droogstaande koeien, 37 stuks jongvee jonger dan een jaar en 35 stuks jongvee ouder dan een jaar aanwezig. De gemiddelde dagproductie van de veestapel is ruim 28 kilogram melk, de 305 dagen productie per koe ruim 8500 kilogram en de totaal afgeleverde melk 800.000 kilogram.

De meeste managementmaatregelen hebben een positief effect op het

bedrijfseconomisch resultaat

Andere bedrijfskenmerken zijn:

  • Gemiddeld aantal lactatiedagen is 190 (jaarrond); 
  • Gemiddelde VEM van ruwvoer 900 per kilogram drogestof;
  • Aantal weken droogstand is zeven weken;
  • Afkalfleeftijd van de vaarzen is 25,5 maanden;
  • Het fosforgehalte van het totaalrantsoen is 4,0 g per kilogram.

Op basis van ruwvoer en de omstandigheden voor dit bedrijf in 2016 ten opzichte van 2015 worden de volgende zeven managementmaatregelen getroffen:

  1. Omgekeerde voerstrategie toepassen levert 1 kilogram melk per koe per dag op;
  2. Vroeger insemineren van de melkkoeien zorgt ervoor dat het gemiddelde aantal lactatiedagen van de veestapel van 190 naar 180 dagen gaat;
  3. Vervangingspercentage verlagen, waardoor minder jongvee aangehouden kan worden. Het aantal stuks jongvee jonger dan een jaar gaat van 37 naar 30 en van ouder dan een jaar van 35 naar 28 (80%);
  4. Door graslandvernieuwing (doorzaaien) en de juiste rassenkeuze van snijmaïs wordt de VEM in ruwvoer op het bedrijf 20 VEM per kilogram drogestof hoger;
  5. De duur van de droogstand wordt verkort van zeven weken naar gemiddeld vijf weken;
  6. De afkalfleeftijd van de vaarzen (ALVA) was 25,5 maanden en wordt verlaagd naar 24 maanden;
  7. De fosforopname via het rantsoen wordt verlaagd met 0,1 gram per kilogram. Let op: hierbij is het fosfor gehalte van het ruwvoer (tweederde deel van het rantsoen) sterk bepalend. Afhankelijk van het groeiseizoen kan dit gehalte sterk variëren.

resultaat fosfaatcompassverdeling fosfaat winst

De resultaten in de Fosfaat Compass (Tabel 1) laten het volgende zien: de bruto fosfaatexcretie op het bedrijf was 4.980 kilogram en wordt circa 750 kilogram lager. Een substantiële hoeveelheid ten behoeve van ontwikkeling van het bedrijf. De kilogrammen melk die op het bedrijf per kilogram fosfaat worden geproduceerd, nemen door de managementmaatregelen toe van 161 kilogram melk per kilogram P205 naar 198 kilogram melk per kilogram P205. Op het bedrijf kan hierdoor potentieel ruim 975.000 kilogram melk worden gemolken ten opzichte van 800.000 kilogram melk in de uitgangssituatie.

De rantsoenefficiëntie (figuur 2) bij de melkkoeien wordt 0,06 punten hoger, terwijl op bedrijfsniveau (inclusief jongvee en droge koeien) de efficiëntie toeneemt van 1,02 naar 1,15. Voor het bedrijf dat zo’n 750 ton drogestof op jaarbasis nodig heeft, zal een stijging van de efficiëntie met 0,13 punten een besparing van circa 45 ton drogestof aan ruwvoer zijn. Dit is een besparing van € 6.000,-. Ontwikkelruimte creëren op het bedrijf en inzicht verschaffen via de Fosfaat Compass loont! Het optimaliseren van de bedrijfsvoering is zowel voor fosfaatefficiëntie alsook voor het bedrijfseconomisch resultaat aantrekkelijk.

Gerelateerde artikelen

De familie Mouw, Jan, Heini en zoon Ben, komt vanouds uit Apeldoorn. Daar molk de familie 70...

Deze website maakt gebruik van cookies

Alle websites van De Heus Voeders gebruiken cookies en vergelijkbare technieken. We gebruiken functionele cookies om ervoor te zorgen dat onze websites goed en veilig werken en analytische cookies om u de best mogelijke gebruikerservaring te geven. Marketingcookies worden geplaatst om u gepersonaliseerde sector relevante informatie te tonen in plaats van algemene.

Als u op ‘Akkoord‘ klikt, stemt u in met het plaatsen van alle cookies. Of klik op de knop ‘Verander uw cookie-instellingen‘ om uw voorkeuren te wijzigen.


Lees het cookiebeleid van De Heus Voeders voor meer informatie over cookies.